Jika anda dalam bahaya segera, hubungi 999. Di bawah Akta Keganasan Rumah Tangga 1994, pegawai kebajikan masyarakat yang diberi kuasa boleh mengeluarkan Perintah Perlindungan Kecemasan, sah selama 7 hari, tanpa laporan polis. Semasa siasatan polis, mahkamah boleh mengeluarkan Perintah Perlindungan Interim; sebaik sahaja prosiding jenayah bermula, anda boleh memohon Perintah Perlindungan. Talian Kasih 15999 beroperasi 24 jam.
Boleh. Bagi perkahwinan bukan Islam, mahkamah boleh mengubah atau membatalkan perintah hak jagaan atau nafkah jika terdapat perubahan keadaan yang material, atau jika perintah itu berasaskan salah nyataan atau kesilapan fakta. Bagi anak, kebajikan mereka ialah pertimbangan utama. Anda memohon kepada mahkamah yang membuat perintah itu, dengan bukti apa yang telah berubah.
Perintah nafkah ialah perintah mahkamah dan boleh dikuatkuasakan. Simpan rekod setiap bayaran yang tertunggak, hantar tuntutan bertulis, kemudian memohon kepada mahkamah. Pilihan termasuk perintah yang mengarahkan majikan pembayar memotong nafkah daripada gaji, menguatkuasakan tunggakan seperti hutang penghakiman, dan, dalam kes ingkar dengan sengaja yang serius, komital. Keluarga Islam menggunakan mahkamah Syariah.
Undang-undang keluarga sivil Malaysia tidak memberi datuk nenek hak akses secara automatik. Undang-undang hak jagaan dan akses menumpukan kepada ibu bapa dan kebajikan kanak-kanak, yang merupakan pertimbangan utama. Saudara-mara boleh terlibat dalam keadaan luar biasa. Cuba capai persetujuan secara baik atau pengantaraan dahulu, dan dapatkan nasihat sebelum ke mahkamah. Peraturan berbeza terpakai kepada keluarga Muslim di Mahkamah Syariah.
Dalam kes perceraian atau hak penjagaan sivil, kebanyakan keterangan anda diberi melalui afidavit, dan anda juga mungkin disoal balas di mahkamah. Semua yang anda ikrarkan mesti benar dan lengkap, termasuk aset dan pendapatan. Tumpukan keterangan pada kebajikan anak, bukan menyerang bekas pasangan.
Biasanya tidak. Petisyen perceraian tidak boleh dikemukakan sebelum dua tahun dari tarikh perkahwinan (LRA 1976, s.50(1)). Hakim boleh membenarkan petisyen lebih awal atas alasan kes itu melibatkan keadaan luar biasa atau kesusahan yang dialami pempetisyen, dengan menimbang kepentingan anak dan sama ada perdamaian munasabah mungkin berlaku (s.50(2)). Halangan ini tidak terpakai jika satu pihak telah memeluk Islam (s.51(3)). Remedi perlindungan dan nafkah mungkin tersedia sementara itu.
Satu-satunya alasan bagi perceraian petisyen tunggal ialah perkahwinan telah runtuh dan tidak dapat dipulihkan (LRA 1976, s.53). Mahkamah melihat satu atau lebih daripada empat fakta: zina yang pempetisyen dapati tidak tertanggung, kelakuan yang menyebabkan pempetisyen tidak boleh secara munasabah diharap tinggal bersama responden, ditinggalkan sekurang-kurangnya dua tahun, atau hidup berasingan sekurang-kurangnya dua tahun (s.54(1)). Setiap satu memerlukan bukti. Mahkamah juga menimbang sama ada dekri adil dan munasabah, termasuk kepentingan anak (s.54(2)).
Biasanya ya bagi perceraian petisyen tunggal. Tiada siapa boleh memfailkan petisyen perceraian, kecuali di bawah seksyen 51 (pemelukan agama) dan 52 (petisyen bersama), melainkan kesulitan perkahwinan telah dirujuk dahulu kepada badan pendamai dan badan itu memperakui ia gagal mendamaikan pihak-pihak (LRA 1976, s.106(1)). Pengecualian termasuk ditinggalkan tanpa diketahui tempat pasangan, pasangan tinggal di luar negara yang tidak mungkin pulang dalam enam bulan, pasangan yang sengaja tidak hadir, penjara lama, penyakit mental yang tidak boleh sembuh, dan keadaan luar biasa lain.
Ya, dalam petisyen perceraian. Apabila zina didakwa, penzina yang dikatakan dijadikan ko-responden melainkan mahkamah mengecualikannya, dan petisyen boleh memohon supaya ko-responden membayar ganti rugi (LRA 1976, s.58(1)-(2)). Jika zina antara responden dan ko-responden dibuktikan, mahkamah boleh memberi ganti rugi yang difikirkannya patut, tetapi bukan ganti rugi teladan atau punitif (s.58(3)(b)). Mahkamah boleh memberi ganti rugi walaupun petisyen terhadap pasangan ditolak (s.59(1)).
Ya. Jika satu pihak kepada perkahwinan sivil telah memeluk Islam, mana-mana pihak boleh memfailkan petisyen perceraian di bawah seksyen 51 atau seksyen 53, atau kedua-duanya boleh memfailkan petisyen bersama di bawah seksyen 52 (LRA 1976, s.51(1)). Mahkamah boleh membuat peruntukan untuk pasangan dan untuk sara hidup, penjagaan dan hak jagaan anak (s.51(2)). Halangan dua tahun tidak terpakai (s.51(3)), dan rujukan tribunal tidak diperlukan (s.106(1)). Jika pasangan yang memeluk Islam meninggal sebelum perkahwinan dibubarkan, mahkamah boleh membahagikan aset perkahwinan di bawah s.51A.
Mahkamah boleh, atas permohonan ibu atau bapa, menghalang ibu atau bapa yang lain daripada membawa anak keluar dari Malaysia jika prosiding perkahwinan belum selesai, atau jika satu pihak mempunyai hak jagaan di bawah perjanjian atau perintah (LRA 1976, s.101(1)). Ia juga boleh memberi kebenaran untuk melancong dengan syarat atau aku janji. Mana-mana orang berkepentingan boleh memohon injunksi terhadap orang yang tiada hak jagaan (s.101(2)). Pelanggaran boleh dihukum sebagai penghinaan mahkamah (s.101(3)). Permohonan segera boleh dibuat jika ada risiko sebenar.
Ya, dalam kes yang sesuai. Semasa prosiding perkahwinan belum selesai, atau jika perintah pembahagian aset atau nafkah wujud, mahkamah boleh mengetepikan pelupusan harta yang dibuat dalam tiga tahun sebelumnya dengan tujuan mengurangkan keupayaan membayar nafkah atau melucutkan hak pasangan dalam harta itu, dan boleh memberi injunksi untuk menghalang pelupusan yang dirancang (LRA 1976, s.102(1)). Jualan bernilai kepada pembeli yang bertindak dengan suci hati tanpa mengetahui tujuan itu dilindungi (s.102(2)). Bertindak cepat dengan bukti.
Ya. Semasa prosiding perkahwinan, atau semasa atau selepas dekri perceraian, pemisahan kehakiman atau pembatalan, mahkamah boleh memerintahkan mana-mana orang supaya tidak memaksa kehadirannya ke atas pasangan atau bekas pasangan dan daripada perbuatan gangguan lain (LRA 1976, s.103). Ia injunksi sivil yang dibuat dalam prosiding keluarga, dan pelanggaran boleh membawa kepada prosiding penghinaan. Jika ada keganasan rumah tangga, perintah perlindungan di bawah Akta Keganasan Rumah Tangga 1994 memberi perlindungan tambahan, termasuk kuasa tangkap polis dalam sesetengah kes.
Ya. Mahkamah boleh memerintahkan lelaki membayar nafkah kepada isterinya semasa apa-apa prosiding perkahwinan (LRA 1976, s.77(1)(a)), dan boleh memerintahkan isteri membayar nafkah kepada suami yang hilang keupayaan mencari nafkah (s.77(2)). Nafkah anak boleh diperintahkan semasa prosiding belum selesai (s.93(1)(c)), daripada mana-mana ibu atau bapa mengikut kemampuan. Mahkamah menilai nafkah terutamanya berdasarkan kemampuan dan keperluan pihak-pihak (s.78). Permohonan interim disokong oleh bukti pendapatan dan perbelanjaan.
Tidak semestinya. Perintah hak jagaan atau nafkah anak biasanya tamat apabila anak berumur 18 tahun, tetapi jika anak mengalami ketidakupayaan fizikal atau mental, atau sedang mengikuti pendidikan atau latihan lanjutan atau tinggi, ia berterusan sehingga ketidakupayaan itu berakhir atau pendidikan atau latihan itu tamat, mengikut mana yang lebih lewat (LRA 1976, s.95). Ini terpakai melainkan perintah itu dinyatakan untuk tempoh lebih pendek atau telah dibatalkan. Perintah boleh diubah atas perubahan material dalam keadaan (s.96).
Ya. Jika suami mengabaikan atau enggan menanggung isterinya, atau anaknya yang tidak mampu menanggung diri, mahkamah boleh memerintahkan elaun bulanan mengikut kemampuannya (Akta Perempuan Bersuami dan Anak-Anak (Nafkah) 1950, s.3). Tuntutan dibuat di Mahkamah Sesyen atau Mahkamah Majistret Kelas Pertama (s.2). Isteri yang hidup berzina, atau enggan tanpa sebab mencukupi untuk tinggal bersama suami, tidak berhak (s.5(2)). Keingkaran membayar dengan sengaja boleh dikuatkuasakan (s.4), dan perintah boleh diubah (s.6). Akta tidak terpakai kepada tuntutan orang Islam yang diliputi undang-undang negeri (s.13).
Perkahwinan sivil boleh dibatalkan dan bukan dibubarkan jika ia tidak sah (contohnya poligami, syarat umur tidak dipenuhi, darjah hubungan yang dilarang, atau pihak-pihak bukan lelaki dan perempuan) atau boleh batal (contohnya tidak disetubuhi kerana ketidakupayaan atau keengganan sengaja, tiada persetujuan yang sah, gangguan mental tertentu, penyakit kelamin yang berjangkit, atau mengandung oleh lelaki lain) (LRA 1976, s.69 dan 70). Halangan relief terpakai kepada perkahwinan boleh batal (s.71). Kedua-dua pihak mesti bermastautin di Malaysia apabila prosiding bermula (s.67). Kesahtarafan anak dilindungi dalam kes tertentu (s.75).
Perintah hak jagaan atau lawatan adalah mengikat. Jika ibu atau bapa yang lain terus menafikan lawatan, gagal memulangkan anak, atau melanggar syarat, anda boleh memohon kepada mahkamah yang membuat perintah itu. Pilihan termasuk permohonan menguatkuasakan atau menjelaskan terma, ubahan syarat di bawah LRA 1976 (s.89, 96), dan komital kerana penghinaan di bawah Aturan 52 Kaedah-Kaedah Mahkamah 2012, yang memerlukan penyampaian yang betul dan bukti pelanggaran dengan sengaja. Mahkamah mengekalkan kebajikan anak sebagai pertimbangan utama (s.88(2)).
Laporkan pelanggaran kepada polis dengan segera. Jika kuasa tangkap dilampirkan pada perintah, polis mesti menangkap orang itu dalam situasi tertentu, dan dia dibawa ke hadapan hakim dalam 24 jam (AKRT 1994, s.7). Melanggar perintah perlindungan (termasuk perintah interim) dengan sengaja ialah kesalahan, dengan penalti lebih berat jika keganasan digunakan dan bagi pelanggaran ganas berulang (s.8). Mahkamah boleh membuat perintah baharu atau diperbaharui (s.9) dan boleh memberi pampasan bagi kecederaan diri, kerosakan harta dan kerugian kewangan akibat keganasan rumah tangga (s.10).
Di bawah Akta Penjagaan Budak-Budak 1961, apabila seorang ibu atau bapa meninggal dunia, ibu atau bapa yang masih hidup ialah penjaga kanak-kanak, sendirian atau bersama penjaga yang dilantik oleh si mati melalui surat ikatan atau wasiat (s.6–7). Penjaga berwasiat yang menganggap ibu atau bapa yang masih hidup tidak layak, atau yang dibantah, boleh memohon kepada mahkamah (s.7(2)). Datuk nenek atau saudara juga boleh memohon, dan mahkamah boleh memecat dan melantik penjaga (s.10). Kebajikan kanak-kanak ialah pertimbangan utama (s.11). Penjaga tidak boleh menjual harta kanak-kanak tanpa izin mahkamah (s.15).
